Animación para principiantes

Animar é un arte. Non. Animar é un arte divertido. Tamén poderíamos dicir que animar é unha técnica mediante a que lle das vida a personaxes ou obxectos, mais o certo é, que animar é moitas máis cousas... sobre de todo: é maxia! Para falar de animación, debemos comezar por falar dos nosos ollos. Non é estraño? Si, éo... porén, a capacidade de xerar a sensación de animación xorde da nosa capacidade para ver, máis especificamente da forma na que vemos. Ver é unha ciencia!

Imaxina que tes unha morea de fotografías, agora imaxina que comezas a ollalas, unha por unha, tan rápido como poidas. Cada vez que te concentras nunha foto, os teus ollos capturan a información e envíana ao teu cerebro para que este a procese e ti a poidas interpretar: vexo unha casa, vexo un barco, vexo ao meu tío!, etc. Normalmente as persoas creen que «ver» é simplemente abrir os ollos, mais na realidade, cada vez que «ollas» prodúcese un gran intercambio de información entre os teus ollos e o teu cerebro, para que ti sintas que «ves». Este proceso no é doado de percibir xa que sucede nun espazo de tempo moi pequeno, moito menos dun segundo.

Agora ben, vexamos que acontece cando colles a morea de fotografías e comezas a repasalas de maneira rápida, unha por unha: por cada imaxe que pos diante dos teus ollos, o teu cerebro comeza a facer unha interpretación dela, porén, xa que estás substituíndo cada imaxe por unha nova, se fas á velocidade axeitada, o teu cerebro no alcanza a interpretar a totalidade da primeira foto e porén ten de comezar a interpretar a imaxe seguinte. Cando o fluxo de fotos é grande abondo e pasa a gran velocidade, o teu cerebro comeza a mesturar a información dunha imaxe, coa que lle segue e coa que lle segue, xerando a sensación de movemento, é entón cando sucede a maxia e podemos falar de animación.

Calculase que o ollo humano só é quen de diferenciar ata 24 imaxes se tenta velas, unha tras outra, durante un segundo. Se o número de imaxes é igual ou superior a 24, entón o ollo comeza a percibir que os elementos que compoñen a imaxe comezan a adquirir movemento. Un momento. Quere dicir isto que un filme non é máis que unha enorme morea de fotografías que pasan fronte aos meus ollos a moita velocidade? A resposta curta é: Si! Porén, debemos ter en conta que un filme é algo un chisco máis complexo, pois é contido audio-visual, o que significa que tamén inclúe son e unha gran cantidade de detalles técnicos que deixaremos para máis adiante.

No mundo da animación, cada imaxe que a compón, coñecese como fotograma (frame en inglés), así pois, a velocidade coa que se proxecta un filme mídese en fotogramas por segundo (en inglés: Frames Per Second ou FPS). Cantos máis fotogramas teña unha animación, a ilusión de movemento será moito maior e cantos menos teña, a sensación de fluidez irase perdendo.

Na actualidade, contamos cunha gran variedade de técnicas de animación, coas que podemos crear contidos como os que vemos en filmes e vídeos. Estas son algunhas das técnicas:

- Animación 2D: Tratase dunha técnica baseada en planos para a creación dos fotogramas que serán parte da animación. Ei! un momento, Que é un plano? Cando penses nun plano, pensa nunha superficie uniforme, semellante a unha folla de papel, a un campo de fútbol, ao chan da túa casa ou incluso, pensa nunha parede. Sei que semella estraño, máis un plano non é máis que unha superficie plana. Agora, en termos un pouco máis complexos, un plano é unha área de traballo na que contas con dúas dimensións para desprazarte; se o desexas, podes pensar nesas dúas dimensións como arriba-abaixo e esquerda-dereita. Esas dúas dimensións, son as que forman o termo 2D (dúas dimensións) que emprega a xente cando fala de Animación 2D, por certo, unha das primeiras técnicas de animación da historia. Se observas os bordos dunha folla de papel e te concentras no bordo inferior e no bordo esquerdo, decataraste de que son como dúas liñas rectas que se cruzan no canto inferior esquerdo. Esas dúas liñas rectas son as que determinan o plano sobre o que podes debuxar e coñécense tecnicamente como eixos (en matemáticas, adoitan chamalos eixo X e eixo Y). Resumindo, cando penses en animación 2D, pensa en debuxos animados realizados sobre unha superficie plana a partir dos trazos creados por un debuxante ben sexa sobre un papel, ou xa sexa desde un programa de computador para animación 2D. Bos exemplos desta técnica son a maioría de series de TV que podes ver en Cartoon Network ® , así como todos os clásicos de Walt Disney Company ®. Botémoslle un ollo a outro exemplo:

- Fig. 1 Corto Animado «Cibertito’s Crash». Técnica: Animación 2D

- Animación 3D: Esta técnica é algo semellante á anterior, coa diferenza de que xa non falamos de dúas dimensións, senón de tres. Unha forma sinxela de pensar en 3D es pensar en arriba-abaixo, esquerda-dereita e adiante-atrás. Polo que falamos de tres eixos; (en matemáticas, adoitan chamalos eixo X, eixo Y e eixo Z). A diferenza da técnica 2D, a animación en tres dimensións só se pode realizar a través de programas de computador especializados, que son os que se encargan de facer todos os cálculos necesarios para xerar cada fotograma que compón unha animación. Empregando esta técnica, o creador non se adica a ilustrar figuras, senón a modelar obxectos e estruturas xeométricas que despois articulará para que poidan moverse dentro de cada fotograma da escena en construción. A animación 3D é moito máis complexa que a animación 2D, xa que o software adicado a iso debe facer os cálculos por cada punto no espazo, que forma parte de cada imaxe. Estes cálculos inclúen: cor, iluminación e textura, entre outros. Todo isto tradúcese en centos de miles de operacións matemáticas (algunhas veces millóns!) é dicir, en moooooito traballo! Afortunadamente, quen o fai é o computador e non o animador. Os mellores exemplos de animación 3D podes atopalos en películas como: «Toy Story», "Buscando a Nemo" e en cortos como «Big Buck Bunny», do que salientamos o seguinte fotograma:

- Fig. 2 Corto animado «Big Buck Bunny». Técnica: Animación 3D

- Stop Motion: Esta técnica basease en xogar con fotografías. Se tes unha cámara dixital, será o único que necesites para poder comezar! O procedemento é moi sinxelo, basicamente consiste en tomar una serie de fotografías de xeito continuo sobre unha escena mentres se fan pequenos cambios sobre os elementos que a compoñen. Complexo? Non, de verdade que non o é... propoño un exemplo moi sinxelo! Toma una pelota ou calquera obxecto que queiras e situao sobre unha táboa. Sitúa a túa cámara nunha posición fixa enfocando cara a táboa e asegúrate de que non se poida mover accidentalmente, este punto é clave para lograr un bo efecto de animación. Ten en conta que todas as fotos que vamos a tirar, serán capturadas desde a mesma posición e co mesmo ángulo. Coloca a pelota nun bordo da táboa e tira a primeira foto coa pelota na súa posición inicial, móvea un chisco nunha dirección, mais só un chisco, e tira outra foto. Móvea outra vez outro chisco na mesma dirección e tira outra foto. Repite este procedemento varias veces ata que a última foto sexa a da pelota no outro bordo da táboa. Moi ben, agora olla a pantalla da túa cámara e comeza a pasar todas as fotos desde a primeira ata a última seguindo sempre o mesmo ritmo entre cada foto. Notarás como se percibe a sensación de que a pelota móvese cara o bordo. Iso é Stop Motion! Dous bos exemplos da técnica de Stop Motion podes atopalos nos filmes «A noiva cadáver» e «Pesadelo antes do Nadal». Observa a seguinte imaxe, é un exemplo moi sinxelo:

- Fig. 3 Corto animado «El Gran Escape». Técnica: Stop Motion

Moi ben, agora que xa temos un pouco máis claro o concepto de animación, vexamos de que se trata Tupí! Imos aló, a nosa definición é básica abondo: tratase de Software Libre para o deseño e a creación de animación en 2D. Un proxecto desenvolvido por animadores, para animadores e que agora, nesta nova etapa vive en constante evolución.
Queres aprender a utilizalo? Que estás a agardar? Comecemos!